Berk
Betula pendula Roth. Syn. B. alba L. en B. verrucosa Ehrh.=Ruwe berk
Betula pubescens Ehrh.=Zachte berk


Medisch gebruikte delen:

Bladeren, schors en sap.

Botanie en plantbeschrijving:
Het beschrijven van de plant kan hier wel achterwege blijven.
De naam 'verrucosa' slaat op de ruwe harswratjes op de jonge takken en de naam ‘pubescens' wijst op de zachte beharing op jonge twijgen.
De Ruwe berk gaat meer overhangen dan de zachte, vanwege de buigzaamheid van de takken.
De schors van een Ruwe berk is ook meer geschubd en de knoppen zijn kleiner.
De vleugels aan de zaden zijn bij de Ruwe berk duidelijk groter.
Men vindt deze berken in loof- en naaldbossen, de heide en in duinvalleien.
De Zachte berk ook in moerassige hoogveengebieden.

Het berkesap wint men in de lente door een inkerving in de boom te maken en het sap in bakjes op te vangen.
De lente is de goede tijd omdat dan de sapstroom het sterkst is. Ook maakt men wel ongeveer 5 cm diepe boorgaten in de boom van 1 cm doorsnee.
In het boorgat doet men een pijpje of gootje, waardoor het sap in een bakje wordt gevoerd.
Per dag krijgt men dan tussen 1 en 5 liter gedurende een dag of tien.
Een en ander hangt af van het weer en de temperatuur.
Berketeer krijgt men door droge destillatie uit de twijgen en de schors.
In het voorjaar wordt de schors van de stam en de oudere takken gehaald en daarna gedroogd.

--- Advertenties ---
Kalknagels weg!
Wratten weg!
--- Advertenties ---

Werkzame stoffen:
In de bladeren heeft men flavonoïde gevonden.
Verder zijn er etherische olie, bitterstoffen, looistoffen, saponine, vitamine C e.a.
Berkesap bevat suiker, organische zuren, zouten, eiwitstoffen en plantaardige groeistoffen.
Berkeschors is rijk aan betunol (berkekamfer), bitterstoffen, looistoffen, etherische olie, harsen en andere organische stoffen.

Genezende werking en gebruik:
Thee van de berkebladeren werkt urinedrijvend.
Het is een van de beste middelen hiervoor, want het werkt mild en prikkelt de nieren niet.
Men gebruikt het middel vaak bij waterzucht of bij moeilijkheden met urineren.
Ook nier- en blaasklachten worden ermee behandeld, evenals stenen maar daarvoor zijn niet genoeg bewijzen (zie ook Beredruif en de daarbij behorende aanverwante kruiden).

Berkewater kent men als haarwater.
Het zou haaruitval stoppen; het haar ontvetten en roos tegengaan.

Berkebladeren en berkewater en berketeer als huismiddel:
In het volksgeloof van Slaven en Germanen heeft de berk een bijzondere rol gespeeld.
Daardoor is het te begrijpen dat de volksgeneeskunst zeer veel gebruik heeft gemaakt van de berk, maar ook dat er wel eens teveel waarde aan is toegekend.
Wat vermeld is in de paragraaf 'Genezende werking en gebruik' is te verantwoorden.
Alles wat er verder nog bijverteld wordt over de geneeskracht van de berk moet echter voorzichtig worden benaderd.
In de volksgeneeskunst geeft men berkewater bij maagkoliek.
De thee uit de schors en de bladeren zou ook helpen bij suikerziekte.
Te accepteren valt het gebruik om voorjaarssalades te verrijken met verse, jonge berkeblaadjes.
Samen met tuinkers en veldsla geeft dat een gezonde afwisseling.

Bijwerkingen:
Voor de thee in bovengenoemde dosering zijn er geen bijwerkingen te vrezen.

 

Berkebladerenthee helpt bij de onderstaande kwalen:

- Ontwatering (zie ook Mixtuur voor Afslanken, Afvallen en tegen Overgewicht)
- Waterdrijvende middelen
(zie ook Mixtuur voor Afslanken, Afvallen en tegen Overgewicht)
- Diuretica
(zie ook Mixtuur voor Afslanken, Afvallen en tegen Overgewicht)
- Urinedrijvend
(zie ook Mixtuur voor Afslanken, Afvallen en tegen Overgewicht)

- Aderverkalking, verkalking aders ,phlebitis (zie ook
aderen en bloedbaan)
- Stuwingsverschijnselen
- Waterzucht (Zwarte bes, Bevernel en
Bosaardbei helpen ook bij waterzucht)
- Psoriasis (Brandnetel helpt ook bij Psoriasis)
- Haaruitval (Brandnetel helpt bij haargroei)
- Artrose (Duivelsklauw en Brandnetel (grote) helpen ook bij artrose)
- Stofwisseling, storingen

Aanverwante kruiden:
- Brandnetel (grote) helpt bij aderontsteking
- Smeerwortel en Toverhazelaar helpen bij aderpijnen
- Bijvoet en Bevernel helpen bij darmstoornissen

- Gentiaan en Kalmoes helpen bij maagzuur, oprispingen en een vol gevoel
-
Engelwortel, grote is een hulpmiddel bij de vertering

- Zwarte bes , Bosaardbei en Bevernel helpen ook bij waterzucht
- Smeerwortel helpt bij gewrichtspijn en gewrichtsreuma

- Zwarte bes, Ogentroost, Brandnetel (grote), Paardebloem, Berk, Bevernel, Tijm helpen bij jicht en reuma

 


--- Advertenties ---
Kalknagels weg!
Wratten weg!
--- Advertenties ---